28Σεπτεμβρίου2023
Πατέρα, δεν σε ενοχλεί αν μείνουμε λίγους μήνες μαζί σου; ρώτησα αβέβαιος.
Δεν σε ενοχλεί, απάντησε σύντομα ο Σταύρος.
Οι γονείς μου χωρίσανε περίπου δέκα χρόνια πριν. Η μητέρα, η Ελένη, παντρεύτηκε ξανά μετά από δύο χρόνια, ενώ ο πατέρας παρέμεινε μόνος του σε ένα τριών-δωματίων διαμέρισμα στην Αθήνα. Η φύση του Σταύρου είναι σκληρή, σχεδόν ανυπόφορη· οι γυναίκες που εμφανίστηκαν στη ζωή του έμειναν μόνο για λίγο. Ποτέ όμως δεν με άφησε μόνο. Πέρα από το επίδομα, του αγόραζε ό,τι χρειαζόμασταν και συμμετείχε ενεργά στην ανατροφή μου, αυστηρά και αδιάφορα, χωρίς τρυφερότητα, αλλά με πατρική φροντίδα.
Από μικρός έπρεπε να τα παλεύω μόνος. Μετά το λύκειο πήγα σε δουλειά και έμεινα σε δωμάτιο σε φοιτητικό οίκον, μακριά από τη μητέρα. Λίγα χρόνια αργότερα παντρεύτηκα τη Μαρία, φίλη μου από το σχολείο. Σχεδιάζαμε να αγοράσουμε διαμέρισμα με δάνειο και μαζεύαμε για την αρχική δόση, όταν ο ιδιοκτήτης του δωματίου μας ανακοίνωσε ότι το διαμέρισμα πωλείται. Έπρεπε να περιμένουμε μέχρι να κλείσει η συμφωνία. Έτσι αποφάσισα να ζητήσω από τον πατέρα να με φιλοξενήσει προσωρινά· η ζωή του ήταν μόνο του σε ένα τριών-δωματίων διαμέρισμα. Η άρνηση του με ξάσπισε και έπρεπε να το παράγω, όταν όμως με ρώτησε:
Μπορείς να μείνεις, μόνο να είσαι ήσυχος.
Ευχαριστώ, αναστέναξα ανακουφισμένος.
Ήξερα καλά τον Σταύρο: σιωπηλός, λιγοσμένος σε λόγια και συναισθήματα. Η απαίτηση για ησυχία δεν με σοκάρει· η Μαρία, που βρισκόταν στον πέμπτο μήνα της εγκυμοσύνης, ήθελε κι αυτή ηρεμία. Εκείνη δεν υπολόγιζε, όμως, ότι «ήσυχα» σημαίνει μόνο για εμάς, όχι για αυτόν στο σπίτι του.
Καθημερινά, ο Σταύρος ξυπνούσε στις πέντε το πρωί, πατάει τα παπούτσια του και αρχίζει τις πρωινές του ρουτίνες: μπάνιο, τουαλέτα, κουζίνα, ξανά το μπάνιο, η κουζίνα. Στη σιωπή του σπιτιού ακούγονταν μόνο οι βυθισμένες ήχοι των βημάτων του «τσκ, τσκ, τσκ». Κάθε τόσο κάτι πέφτει με ένα δυνατό «Μα ταράξου!». Δεν του έλειπε η φαντασία ότι στον ίδιο χώρο κοιμούνται άλλοι. Αν δεν τους αρέσει, να φύγουν, σκέφτεται, χωρίς ποτέ να προσκαλεί κανέναν.
Επιπλέον, προσπαθούσε να ελέγχει την καθημερινότητά μας: καμία τηλεόραση μετά τις 21:00· ο ήχος τον ενοχλεί· δεν έπρεπε να τηγανίζουμεοι μυρωδιές τον ενοχλούν· να εξοικονομούμε φως και νερό, γιατί δεν είναι πλούσιος.
Αυτή η κατάσταση κράτησε μια εβδομάδα, μέχρι που η Μαρία μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο για τον τοκετό. Έκπληξη της, όταν δύο μέρες αργότερα εμφανίστηκε ο πατέρας μου με ένα σακουλάκι φρούτων.
Το μωρό χρειάζεται βιταμίνες, είπε σφιχτά και μου παρέδωσε το πακέτο.
Ευχαριστώ, κύριε Σταύρο, απάντησε η Μαρία.
Εντάξει, έγνεψε, προσθέτοντας: Πάε να ακούσεις τον γιατρό.
Μετά την έξοδο της Μαρίας, ο Σταύρος συνέχισε να ξυπνάει στις πέντε, αλλά τώρα προσπαθούσε να είναι πιο ήσυχος, προσπαθώντας να δείχνει «φροντίδα». Μερικές φορές με κάλεσε σιωπηλά για πρωινό ή έπαιρνε μόνος του την παλιά πετσίνα για να σκουπίσει το δάπεδο, γιατί η Μαρία χρειάζεται ξεκούραση.
Τελικά, αγόρασαμε το διαμέρισμα τρεις μήνες αργότερα. Ο πατέρας επέμενε να γίνει μικρή ανακαίνιση πριν μετακομίσουμε. Η Μαρία έδωσε τα φως στον κόσμο όταν η δουλειά ήταν στη μέγιστη ένταση, οπότε ξαναβρέθηκε στο σπίτι του Σταύρου με το μωρό, τη Βασιλική. Η πεθερά και οι γονείς της Ελένης την επισκέφθηκαν λίγες φορές μετά την παραίτηση, αλλά ο Σταύρος πάντα έδειχνε αδιαφορία προς τους επισκέπτεςεκτός από τη μικρή του εγγόνι. Στο πρόσωπό του, που πάντα ήταν αυστηρό, το βλέμμα του φωτιζόταν όταν έβλεπε τη Βασιλική. Ήταν έτοιμος να την προστατεύσει από ό,τι θεωρούσε απειλή.
Κάθε πρωί έπαιρνε τη μικρή Βασιλική, αφήνοντας τη Μαρία να κοιμηθεί μετά από μια νύχτα άπλετης ανησυχίας. Έμαθε ακόμη και πώς να αλλάζει τις πάνες. Όταν ήρθε η ώρα να μετακομίσουμε στο δικό μας διαμέρισμα, ο Σταύρος, στεγάζοντας ένα σπάνιο δακρύο, μου είπε:
Είστε ακόμα νέοι για να ζήσετε μόνο με ένα μωρό. Μείνετε εδώ λίγο ακόμα. Δεν θα είναι πολύ. Μέχρι η Βασιλική να παντρευτεί.
Η Μαρία και εγώ αντέδρασαν με άβολη αμηχανία. Ο Σταύρος, γυρίζοντας το βλέμμα του, πρόσθεσε:
Είναι απλώς συναισθηματική νοσταλγία, μην το παίρνετε σοβαρά. Πάρτε τη Βασιλική, μαζέψτε τα πράγματα σας. Θα τα καταφέρετε, ακόμα κι αν ο Θεός μας φαίνεται σκληρός.
Σκεφτόμουν πώς ο πατέρας με περιμένει να φύγουμε, αλλά αυτή η στιγμή έδειξε πόσο άλλαξε ο σκληρός, μοναχικός άνθρωπος. Τελικά αποφασίσαμε να μείνουμε. Καλά είναι να υπάρχει παππούς.
Ο Σταύρος, γελώντας με την εγγονή του, έδειχνε μια ευγνωμοσύνη που δεν είχα ξαναδεί. Ήταν ευτυχισμένος που στην ζωή του είχε εμφανιστεί η πιο πολύτιμη ύπαρξη.
Τέλος, μια μέρα που η σκληρή φιγούρα του πατέρα μου δείχνει απαλή καρδιάσκέφτηκα, κλείνοντας το ημερολόγιο.
